بیماری لثه شایع و ناخوشایند است، اما طبق شواهد رو به رشد، میتواند در طیف شگفتانگیزی از مشکلات سلامتی به ظاهر نامرتبط نیز نقش داشته باشد. تمیز کردن دندانها ممکن است حتی از آنچه فکر میکردید مهمتر باشد. پلاک – مادهای چسبنده که حاوی باکتری است – روی دندانها جمع میشود. اگر مسواک زده نشود، باکتریها میتوانند لثهها را تحریک کنند.
لثهها ممکن است متورم، دردناک یا عفونی شوند؛ این حالت التهاب لثه نامیده میشود. به طور کلی، بیماری لثه را میتوان با حفظ یک رژیم غذایی مناسب برای سلامت دهان و دندان درمان یا از آن پیشگیری کرد. با این حال، اگر به حال خود رها شود، میتواند منجر به پریودنتیت شود که ساختارهای نگهدارنده دندانها را تضعیف میکند.
بیماری لثه که به آن بیماری پریودنتال نیز گفته میشود، بسیار شایع است. طبق گزارش مراکز کنترل و پیشگیری از بیماریها (CDC)، تقریباً نیمی از بزرگسالان در ایالات متحده به درجاتی از بیماری لثه مبتلا هستند.
مکانیسمهای پشت بیماری پریودنتال نسبتاً به خوبی درک شدهاند و تحقیقات جدیدتر نشان میدهد که این مشکل سلامتی ممکن است در ایجاد تعدادی از بیماریهای دیگر، از جمله بیماری آلزایمر، سرطان و بیماریهای تنفسی نقش داشته باشد. در این مطلب، به برخی از پیوندهای شگفتانگیز بین بیماری لثه و مشکلات مختلف سلامتی خواهیم پرداخت.
لثه و مغز
اگرچه از نظر مکانی لثهها نزدیک مغز هستند، اما معمولاً مشکلات دندانی را با بیماریهای عصبی مرتبط نمیدانند.
با این حال، برخی مطالعات ارتباطی بین بیماری پریودنتال و از دست دادن دندان و عملکرد شناختی پیدا کردهاند. یک مطالعه که به بررسی عملکرد شناختی پرداخته است، ۵۹۷ مرد را تا ۳۲ سال پیگیری کرد. نویسندگان نتیجه میگیرند:
خطر زوال شناختی در مردان مسن با از دست دادن دندانهای بیشتر افزایش مییابد. بیماری پریودنتال و پوسیدگی، دلایل اصلی از دست دادن دندان، نیز با زوال شناختی مرتبط هستند..
محققان همچنین بیماری پریودنتال را با افزایش تجمع بتا آمیلوئید در مغز – که مشخصه عصبی آلزایمر است – مرتبط دانستهاند.
آزمایشهای دیگر شواهدی ارائه دادهاند که نشان میدهد یک نوع باکتری که معمولاً در موارد پریودنتیت یافت میشود – پورفیروموناس ژنژیوالیس – میتواند در مغز افراد مبتلا به آلزایمر یافت شود.
به دنبال این کشف، در یک مطالعه جدیدتر، محققان نشان دادند که عفونت P. gingivalis تولید بتا آمیلوئید را در مغز افزایش میدهد.
بیماری پریودنتال با افزایش اندک اما قابل توجهی در خطر کلی سرطان همراه بود.
در این مطالعه، محققان توجه ویژهای به آنزیمی به نام gingipain که توسط P. gingivalis تولید میشود، داشتند. آنها دریافتند که این پروتئاز برای پروتئین tau، پروتئین دیگری که نقش محوری در آلزایمر دارد، سمی است.
شایان ذکر است که سایر محققان به این نتیجه رسیدهاند که بتا آمیلوئید در پاسخ به یک عامل بیماریزا تولید میشود. نحوه نگاه ما به آلزایمر به آرامی در حال تغییر است.
دانشمندان امیدوارند که در آینده، هدف قرار دادن آنزیمهای gingipain بتواند به توقف تخریب عصبی در برخی از افراد مبتلا به آلزایمر کمک کند. آنها قبلاً یک مهارکننده gingipain طراحی کردهاند که در حال آزمایش آن بر روی انسان هستند.
